تبليغاتX
یادداشت های یک روزنامه نگار
یادداشت های یک روزنامه نگار
سیاسی - استراتژیک

اولين قدم و در حقيقت نطفه ناآرامي هادر سرزميني كه امروز در جغرافياي سياسي "خاورميانه عربي "خوانده   مي شود ، در سال 1961ميلادي گذاشته شد. در آن سال دولت هاي بريتانيا و فرانسه در مذاكراتي پنهاني با نظر مثبت روسيه ، طرحي براي تقسيم قلمرو حكومتي اميراتوري عثماني به مناطق " تحت نفوذ" آماده كردند كه بعدها به نام دو نماينده بريتانيايي و فرانسوي به تفاهم نامه " سايكس – پيكوتSykes-Picot" مشهور شد. اگرچه اين طرح هيچگاه به اجرا در نيامد اما مقدمه اي شد براي تقسيم نهايي سرزمين هاي مسلمان نشين عثماني ميان فرانسه و بريتانياكه سرانجام پس از شكست اين امپراتوري در پايان جنگ جهاني اول به سال 1918 ميلادي رخ داد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 با پايان يافتن جنگ جهاني اول در سال 1918 ميلادي ، جامعه ملل يا League of Nation كه نهاد مقدم بر سازمان ملل متحد (UN) به شمار مي رود ، امپراتوري شكست خورده عثماني را به مناطق تحت كنترل بريتانيا و فرانسه تقسيم كرد . در اين ميان اداره سرزمين فلسطين ( شامل نوار عزه ،كرانه باختري رود اردن و كشور اردن و اسراييل امروزي ) به دولت بريتانيا واگذار شد . اين وضعيت از سال 1920 تا 1948ميلادي ،يعني سالي كه اسراييل رسما اعلام موجوديت كرد ، كم و بيش ادامه داشت.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  دهه هاي 1920 و 1930 ميلادي شاهد درگيريهاي خشونت بار ميان عرب هاي ساكن فلسطين و مهاجران يهودي بود. با آغاز جنگ جهاني دوم در سال 1939 ميلادي و در پي كشتار يهوديان به دست آلمان نازي ، سرنوشت يهوديان براي افكار عمومي جهان اهميت ويژه اي يافت .پس از جنگ در سال 1947 ميلادي ، پيشنهادي در مجمع عمومي سازمان ملل ارايه شد كه سرزمين فلسطين را به دو بخش تحت كنترل يهوديان و تحت كنترل كشورهاي عربي تقسيم مي كرد. شهر بيت المقدس نيز به منطقه اي بين المللي تبديل مي شد. چيزي نگذشت كه با مخالفت قاطع اعراب ، اين راه حل به فراموشي سپرده شد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 با پايان گرفتن جنگ جهاني دوم و خروج نيروهاي بريتانيا از سرزمين فلسطين ، درگيري ميان ساكنان عرب و يهودي سرزمين فلسطين  دوباره بالا گرفت . سال 1948ميلادي  يهوديان رسما تاسيس كشور اسراييل را اعلام كردند. در كوتاه زماني نيروهاي نظامي كشورهاي عرب همجوار به سرزمين فلسطين سرازير شدند تا اولين جنگ تمام عيار ميان اعراب و اسراييل شكل بگيرد. پس از هشت ماه با مداخله سازمان ملل و مشخص كردن يك مرز صلح ، آتش بس برقرار شد . در نتيجه اين تحولات و مرزبندي ها، كرانه باختري رود اردن و نوار غزه به عنوان مناطق مستقل جغرافيايي تعيين شدند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 در فاصله سال هاي 1948 تا 1967 ميلادي ، كرانه باختري تحت كنترل كشور اردن بود و نوار عزه را ارتش مصر اداره مي كرد . سال 1956 جمال عبدالناصر رييس جمهوري وقت مصر كانال سوئز را ملي اعلام كرد . اين اقدام با واكنش نظامي اسراييل ، بريتانيا و فرانسه مواجه شد و صحراي سينا به اشغال نيروهاي اسراييل در آمد . اين نيروها مدتي بعد عقب نشستند تا نيروهاي سازمان ملل در مرز مصر و اسراييل مستقر شوند . سال 1967 ، تنش ميان مصر واسراييل بالا گرفت ، عبدالناصر خواستار خروج نيروهاي سازمان ملل شد و گذرگاه آبي شرم الشيخ را به روي آمد و شد كشتي هاي اسراييلي بست . جنگ قطعي شد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 ژوئن سال 1967، اسراييل كه تهديد را جدي تر از هميشه مي ديد ، حمله غافلگيرانه اي عليه مصر و متحدانش سوريه و اردن ترتيب داد.  در اين حمله بخش بزرگي از نيروي هوايي مصر كه نقطه قوت نيروي نظامي اين كشور به شمار     مي رفت ، پيش از برخاستن از زمين نابود شود. در ادامه اين نبرد بسيار كوتاه ، كه به "جنگ شش روزه " مشهور شد ، ارتش اسراييل كرانه باختري رود اردن ، نوار غزه ، بلنديهاي جولان در سوريه و صحراي سينا را اشغال كرد. در كمتر از يك هفته ، مساحت زمين هاي تحت كنترل اسراييل چند برابر و نقشه سياسي خاورميانه  دگرگون شده بود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 از آن زمان به بعد ، مبناي همه ي مذاكرات فلسطيني ها و اسراييلي ها را اصل " صلح در برابر زمين " تشكيل داده است ، اصلي كه پس از جنگ شش روزه در سال 1967 براساس آن قرار شد اسراييل سرزمين هاي اشغالي را در ازاي به رسميت شناخته شدن توسط همسايه هاي عرب بازپس دهد. از ميان سرزمين هاي اشغال شده در سال 1967، صحراي سينا بر طبق  قرار داد صلح 1979به مصر بازگردانده شد ، در سال 2005نيروهاي اسراييل و شهرك نشين هاي يهودي از نوارغزه خارج شدند . اشغال سرزمين هاي ديگر ، با گذشت قريب به سه دهه از جنگ و به رغم نظر جامعه بين الملل همچنان ادامه دارد.

 

 

 

 

 

 

 

نوشته شده توسط رئوف پیشدار  در ساعت 11:54 | متن كامل   |